Vermeerdering van cactussen

Opkweken vanuit zaad

Een makkelijke manier om te starten met de kweek van cactussen is met zaadjes. De meeste cactuszaadjes ontkiemen vrij makkelijk en vragen niet al teveel van hun leef- en groeiomgeving.

De eerste stap is het kiezen van een voedingsbodem. Er zijn vele verschillende recepten voor een juiste voedingsbodem.

Een veel gebruikte en succesvolle mix is:
- 1/3 potgrond
- 1/3 turf
- 1/3 klein grind (1-3 mm)

Bovenop deze voedingsbodem is het verstandig om een laagje van alleen maar zand of klein grind te leggen (1/2 - 1 cm.).

Een groot gevaar voor mislukking zijn de vele organismen die zich in deze mix bevinden. Zeker in het beginstadium zijn de zaadjes erg vatbaar voor ziekten en plagen. Het is daarom belangrijk dat de voedingsbodem en het zand/klein grind voor de bovenste laag gesteriliseerd worden voordat de zaadjes hierin gestopt worden. Dit steriliseren kan je doen door middel van de snelkookpan of de magnetron. Van deze 2 heeft de snelkookpan de voorkeur vanwege een grotere kans op goed resultaat.
Snelkookpan: 60 minuten op 15 psi
Magnetron: 8 - 10 minuten HIGH volume

Als de voedingsbodem geheel is afgekoeld en in het juiste potje (gaatjes onderkant) is gedaan, leg dan een dun laagje van het afgekoelde zand of klein grind bovenop deze aarde. De zaadjes kunnen nu worden uitgestrooid over het bakje. Druk de zaadjes niet verder in de aarde. De zeer kleine zaadjes zullen niet ontkiemen als ze te diep in de aarde zitten. Voorzichtig uitstrooiien is dan ook meer dan voldoende. Geef als laatste de zaadjes en de aarde nog even een flinke spray met water. De zaadjes zullen dan vanzelf een klein beetje naar beneden zakken. Het is verstandig om hier een (lichte) fungicide bij te gebruiken om besmetting van bacterien te voorkomen. Plaats tevens het bakje gedurende 5-10 minuten in een bak met water zodat de aarde ook door de gaatjes aan de onderkant water kan opnemen.

Nu wordt het tijd om de zaadjes te laten ontkiemen. Plaats ze daarom in een omgeving waar aan de volgende eisen wordt voldaan.
- Warmte. Plaats het bakje met zaadjes op een warme plek met een (constante) temperatuur van tussen de 20 en 30 °C.
- Licht. Zaadjes hebben licht nodig om te ontkiemen. Zet ze echter wel op een plek waar geen direct zonlicht komt. Zaadjes en kleine cactussen zijn erg kwetsbaar voor (fel) zonlicht.
- Luchtvochtigheid. Ontkiemende zaadjes houden van een hoge luchtvochtigheid. Ideaal is tussen de 60 en 90%. Om dit relatief makkelijk te kunnen bereiken is het verstandig om de ruimte zo klein mogelijk te houden. In het beginstadium zal dat dus betekenen dat ze in een kleine afgesloten bak of zak geplaatst moeten worden.

Na 3 tot 10 dagen zullen de zaadjes gaan ontkiemen. Vanaf nu zal het meeste werk vanzelf gaan. Het is echter wel belangrijk dat jij ervoor zorgt dat de omstandigheden optimaal blijven voor een goede start van deze nieuwe cactuslevens... Dus voldoende licht, lekker warm en een hoge luchtvochtigheid. Na 2 - 3 maanden is het verstandig om òm de week enkele gaatjes in de zak prikken, zodat de kleine cactussen langzaam kunnen gaan wennen aan droge(re) lucht.

Na 6 maanden zijn de cactussen al heel wat groter en sterker geworden. Nu wordt het tijd om ze uit de zak te halen en ze onder normale omstandigheden te plaatsen.

Opkweken uit stekken

Het nemen van stekken is eigenlijk niets meer dan een gedeelte van een cactus afsnijden en dit opnieuw in de aarde plaatsen. Dit afgesneden gedeelte zal dan weer wortels aanmaken en verder leven als een zelfstandige cactus.

Enten

Sommige cactussen groeien heel erg langzaam, bloeien zeer weinig en/of hebben moeite om een gezond wortelstelsel te ontwikkelen. Om dit te bevorderen is het mogelijk om cactussen te enten. Het enten van cactussen is als het ware 2 verschillende soorten cactussen aan elkaar laten groeien.

Bij het enten gaat het om de bovenste cactus, genaamd de scion. Deze scion, zal in plaats van een wortelstelsel ontwikkelen zich vergroeien aan de onderste cactus, de onderstam. Het grootste voordeel van enten is dat de groeisnelheid van de scion drastisch stijgt. Sommige soorten groeien wel tot 10 keer zo snel als ze geënt zijn. Vaak zal de scion ook sneller en rijkelijker bloemen geven. De beste periode om te enten is in de zomerperiode met 2 gezonde cactussen die allebei in de groei zijn.

Voor de onderstam wordt meestal een zuilcactus (bijvoorbeeld een Trichocereus) gebruikt. Bebruik bij het enten altijd een vlijmscherp en steriel mes. Snij de cactus die als onderstam gaat dienen op de juiste hoogte (minimaal 10 cm. hoog) af en kant het mooi naar beneden af. Laat de cactus vervolgens geheel drogen. Doe dit in een warme ruimte met een beetje luchtcirculatie. Dit kan enkele dagen tot 2 weken duren.

Als de wond geheel is gedroogd wordt het tijd om de andere cactus erbij te pakken. Snij vervolgens het bovenste puntje van de onderstam er horizontaal af (met wederom een scherp en steriel mes), maar laat het puntje er nog even op liggen. Pak vervolgens de andere cactus (scion) en snij deze op de gewenste hoogte af. Verwijder het puntje van de onderstam en plaats de scion er bovenop. Doe dit subtiel, maar wel zo snel mogelijk om eventuele besmettingen te voorkomen.

Druk de cactussen lichtjes tegen elkaar en zorg ervoor dat alle lucht ertussen verdwenen is. Doe wat tape of elastiek over de cactussen zodat ze goed aan elkaar vast blijven zitten. Het kan handig zijn om deze handeling uit te voeren met zijn tweëen Plaats ze vervolgens gedurende 3 dagen in een gesloten bak of zak met een hoge luchtvochtigheid. Gedurende deze 3 dagen krijgen de cactussen om de wonden te helen en aan elkaar te groeien. Na deze 3 dagen kunnen ze er worden uitgehaald en het tape of elastiek worden verwijderd. Ze zullen verder gaan als één...